Genellikle üzüm suyu fermente edilmeden önceki hâlidir; yani şarap veya sirke olmadan önceki saf, doğal evresidir.
Anadolu’da özellikle üzüm şırası, bağ bozumu dönemlerinde yapılan geleneksel bir içecektir.
ŞIRA NASIL YAPILIR?
Olgun üzümler toplanır, saplarından ayrılır.
Üzümler ezilir veya sıkılır, suyu (şıra) elde edilir.
Elde edilen şıra bez torbalardan süzülür.
Bazı yörelerde, biraz kaynatılır (hafifçe sterilize edilir, uzun süre dayanması için).
İstenirse nohut mayası eklenerek doğal olarak fermente edilmeden önce kısa süre dinlendirilir.
Soğutularak tatlı, hafif ekşimsi bir içecek olarak servis edilir.
ŞIRANIN FAYDALARI (Madde Madde):
Doğal enerji kaynağıdır.
İçeriğindeki doğal glikoz ve fruktoz, vücuda hızlı enerji verir.
Kansızlığa (anemiye) iyi gelir.
Üzümden gelen demir ve B vitaminleri, kan yapımını destekler.
Zihin ve hafızayı güçlendirir.
Beyin için gerekli olan doğal şekeri sağlar, zihinsel yorgunluğu azaltır.
Bağışıklık sistemini güçlendirir.
Polifenoller ve antioksidanlar içerir; vücudu serbest radikallere karşı korur.
Kalp sağlığını destekler.
Üzüm kabuğundaki resveratrol, damarları genişletir, kolesterolü dengeler.
Sindirim sistemini düzenler.
Hafif fermente olmuş şıra, bağırsak florasını destekler.
Kemik sağlığına katkı sağlar.
Kalsiyum, potasyum ve magnezyum içerir.
Toksin atıcıdır.
Vücuttan zararlı maddelerin atılmasına yardımcı olur.
Yorgunluk ve halsizliğe iyi gelir.
Özellikle mevsim geçişlerinde ve fiziksel yorgunlukta destekleyicidir.
Doğal probiyotik etki oluşturur (hafif fermente edilirse).
Bağırsak sağlığını korur, sindirimi kolaylaştırır.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
Şıra çok bekletilirse fermente olur ve alkol oluşabilir; bu yüzden taze tüketilmelidir.
Şeker hastaları kontrollü içmelidir çünkü doğal şeker oranı yüksektir.
Kaynatmadan yapılan şıra, birkaç gün içinde tüketilmelidir.
EVDE DOĞAL ÜZÜM ŞIRASI TARİFİ (Kaynatmalı Yöntem)
Malzemeler:
5 kg olgun siyah veya beyaz üzüm
2 litre içme suyu
1 tatlı kaşığı limon suyu (doğal koruyucu olarak)
Hazırlanışı:
Üzümleri yıka, saplarından ayır.
Üzerinde toz veya ilaç kalmasın.
Geniş bir tencereye üzümleri al.
Tahta eziciyle hafifçe ez (çekirdekleri patlatmadan).
Üzerine suyu ekle ve orta ateşte 15–20 dakika kaynat.
Kaynama başlar başlamaz köpükleri al.
Ocağı kapat, karışımı süz.
İnce tülbentten veya süzgeçten geçir, posa ayrılır.
Elde edilen şırayı tekrar ocağa al, bir taşım kaynat.
Bu aşama hem mikropları öldürür hem dayanıklılığı artırır.
Ocaktan indir, limon suyunu ekle.
Şıranın rengini ve tazeliğini korur.
Soğuduktan sonra cam şişelere doldur.
Buzdolabında sakla, 3–4 gün içinde tüket.
FERMENTESİZ (Çiğ Yöntem – Daha Doğal Tat)
Malzemeler:
5 kg tatlı üzüm
1 litre su
Hazırlanışı:
Üzümleri ez, suyunu çıkar.
Tülbentten süz, cam kavanoza doldur.
12–24 saat serin yerde dinlendir.
Hafif köpürme başlamadan buzdolabına al.
Soğuk servis et – bu haliyle tamamen “doğal enerji içeceği” olur.
İPUCU:
Bir parça tarçın çubuğu veya karanfil eklersen hoş bir aroma olur.
Hafif ekşimsi istiyorsan birkaç nohut tanesi ekleyip 1 gün bekletip süzebilirsin (bu durumda doğal probiyotik etki oluşur).