Tarih bize tekrar eden bir hakikati gösterir:
Bir toplum Allah’ın ölçülerine yaklaştıkça yükselir,
ondan uzaklaştıkça çözülmeye başlar.
Bu sadece dini bir söylem değil, aynı zamanda tarihi bir yasadır.
Allah şöyle buyurur:
“Bir toplum kendisinde olanı değiştirmedikçe Allah onların durumunu değiştirmez.”
— Kur’an-ı Kerim
Yani değişim önce kalpte, sonra hayatta, sonra toplumda başlar.
Hakikatin Yerini Menfaat Alır
Kur’an’dan uzaklaşan toplumlarda ilk bozulan şey ölçüdür.
Doğru artık doğru olduğu için değil,
işe yaradığı için kabul edilir.
Adalet yerini çıkar ilişkilerine bırakır.
Kur’an bu tehlikeyi şöyle anlatır:
“Heva ve arzularına uyma; yoksa seni Allah’ın yolundan saptırır.”
— Kur’an-ı Kerim
Bir toplumda nefs hakikatin önüne geçerse, çürüme başlamış demektir.
Adalet Zayıflar
Kur’an’ın en büyük vurgularından biri adalettir.
Adalet yoksa hiçbir sistem ayakta kalamaz.
“Bir topluluğa olan kininiz sizi adaletsizliğe sevk etmesin. Adil olun.”
— Kur’an-ı Kerim
Kur’an’dan uzaklaşan toplumlarda:
Güçlü olan haklı sayılır
Zengin olan ayrıcalık kazanır
Zayıf olan ezilir
Bu durum uzun sürmez.
Toplum içeriden çürümeye başlar.
Merhamet Kaybolur
Kur’an insanın kalbini yumuşatır.
Ama Kur’an’dan uzaklaşan kalpler sertleşir.
“Sonra kalpleriniz katılaştı; taş gibi, hatta daha da katı oldu.”
— Kur’an-ı Kerim
Bunun sonucu:
Aile bağları zayıflar
Toplumda güven azalır
İnsanlar birbirine yabancılaşır
Bir toplumun çöküşü ekonomiden önce kalpte başlar.
Güven Kaybolur
Kur’an toplumda güven inşa eder.
Çünkü Kur’an:
Emaneti korumayı emreder
Yalanı yasaklar
Zulmü reddeder
Kur’an’dan uzaklaşan toplumlarda ise:
İnsanlar birbirine güvenmez
Sözlerin değeri kalmaz
İlişkiler menfaat üzerine kurulur
Bu durum medeniyetleri içten çökertir.
Güç Sarhoşluğu Başlar
Tarihte birçok toplum güçlü olduğu için değil,
gücüne güvendiği için yıkılmıştır.
Kur’an bu gerçeği sık sık hatırlatır.
Firavun’un, Ad kavminin ve Semud’un hikâyeleri bunun örneğidir.
Onlar güçlerine güvenmiş ama hakikati reddetmişlerdi.
Sonuç:
Bir zamanlar güçlü olan toplumlar tarihin sayfalarına karıştı.
Asıl Tehlike
Kur’an’dan uzaklaşmanın en büyük tehlikesi şudur:
İnsan bunun farkına varmaz.
Toplum yavaş yavaş değişir.
Ahlak gevşer
Adalet zayıflar
Vicdan susar
Ve insanlar bunu normal sanmaya başlar.
Ama Umut Her Zaman Vardır
Kur’an sadece uyarmaz.
Aynı zamanda yol gösterir.
Bir toplum tekrar ayağa kalkmak istiyorsa yapacağı şey bellidir:
Kur’an’a dönmek.
Ama sadece okumak değil.
Anlamak
Yaşamak
Uygulamak
İşte o zaman değişim başlar.
Dua
Rabbim,
Bizi Kur’an’ı terk edenlerden değil,
Kur’an’la dirilen kullarından eyle.
Kalplerimizi onun nuruyla aydınlat.
Toplumumuzu adalet, merhamet ve hikmetle yeniden dirilt.
Bizi doğru yoldan ayırma.
Âmin.
Hazırlayan: erolyazıcı /abbeyt